Oʻzbekistonda dekabrdan «Mening pensiyam» xizmati ishga tushadi
Hozircha kelajakda qancha miqdorda pensiya olishingizni faqat taxminan — turli kalkulyatorlar va OAVdagi izohlar orqali bilish mumkin. 2026-yil 1-dekabrdan boshlab esa buni davlatning «Mening pensiyam» xizmati rasman koʻrsatishi kerak: JShShIRni kiritasiz, OneID orqali identifikatsiyadan oʻtasiz va tizim mavjud ish staji hamda ish haqi ma’lumotlaringiz asosida hisob-kitobni koʻrsatadi.
Bir yil avval Pensiya jamgʻarmasi xizmatni avvalroq — 2026-yil bahorida ishga tushirishni va’da qilgan edi. Hozir nimalar rasman tasdiqlangan, nimalar esa hozircha va’da boʻlib qolayotganini koʻrib chiqamiz.
Prezidentning 2025-yil 26-iyundagi PF-105-son Farmoniga koʻra, 2026-yil 1-dekabrdan mamlakatda fuqarolarning mavjud elektron mehnat staji va ish haqi ma’lumotlari asosida pensiya miqdorini oldindan aniqlash imkonini beruvchi «Mening pensiyam» onlayn xizmati joriy etiladi.
Shu farmonga muvofiq, pensiya ta’minoti bilan bogʻliq barcha xizmatlar toʻliq proaktiv, elektron va interaktiv shaklga oʻtkaziladi.
Xizmat amalda qanday ishlaydi?
2025-yil sentabr oyida Byudjetdan tashqari Pensiya jamgʻarmasi ijrochi direktori Murodbek Atadjanov xizmat qanday ishlashini tushuntirib bergan edi.
Foydalanuvchi JShShIRni kiritadi va OneID orqali identifikatsiyadan oʻtadi. Shundan soʻng tizim 26 ta vazirlik va idoradan fuqaro haqidagi ma’lumotlarni yigʻadi:
ish haqi;
mehnat staji;
oʻqish davri;
ayollar uchun — farzandlar soni;
erkaklar uchun — harbiy xizmat davri.
Ushbu ma’lumotlar asosida tizim kelajakda olinadigan pensiyaning dastlabki hisob-kitobini koʻrsatadi.
Dastlab Pensiya jamgʻarmasi jarayonni tezlashtirib, xizmatni 2026-yil bahorida — aprel-may oylaridayoq, ya’ni dastlab rejalashtirilgan sentabrdan ham oldin ishga tushirishni rejalashtirgan edi.
Biroq farmonga qaraganda, rasmiy ishga tushirish sanasi hanuz 2026-yil 1-dekabr boʻlib qolmoqda. Demak, amalda jarayonni tezlashtirishning imkoni boʻlmagan.
Xizmatdagi pensiya miqdori qanday hisoblanadi?
«Mening pensiyam» foydalanuvchiga koʻrsatadigan formula aslida yangi emas — u hozir ham amalda. Faqat avval uni fuqaroning oʻzi mustaqil hisoblab chiqishi ancha murakkab edi.
Pensiyaning bazaviy qismi soʻnggi oʻn yillik mehnat faoliyati ichidagi ketma-ket 60 oy uchun hisoblangan oʻrtacha oylik ish haqining 55 foizini tashkil etadi.
2025-yildan boshlab ushbu 60 oylik davr avtomatik ravishda aniqlanadi va fuqaro uni oʻzi tanlay olmaydi.
talab etiladigan ish stajidan ortiq har bir yil uchun:
erkaklarda — 25 yildan ortiq;
ayollarda — 20 yildan ortiq
pensiyani hisoblash uchun olinadigan ish haqining 1 foizi qoʻshiladi.
Shu bilan birga, pensiya hisoblashda inobatga olinadigan ish haqi pensiyani hisoblash bazaviy miqdorining 12 baravaridan oshmasligi kerak.
2026-yil 1-iyuldan bu chegara 6,048 mln soʻmni tashkil etadi. Ya’ni fuqaroning real ish haqi bundan yuqori boʻlsa ham, hisob-kitobda faqat belgilangan maksimal miqdor inobatga olinadi.
Davlat barcha ma’lumotlarni yagona tizimga jamlay oladimi?
Xizmat aniq hisob-kitob koʻrsatishi uchun 2026-yil dekabriga qadar davlat turli tizimlardagi fuqarolar haqidagi ma’lumotlarni yagona bazaga birlashtirishi kerak.
PF-105-son Farmonda buning uchun aniq muddatlar ham belgilangan.
Masalan:
Majburiy ijro byurosi pensiya toʻlovlaridan undiruv amalga oshirilishidan oldin fuqarolarni ogohlantirish tizimini 2025-yil 1-oktabrgacha joriy etishi kerak edi;
Mudofaa vazirligi harbiy xizmat haqidagi ma’lumotlarni 2025-yil 1-noyabrgacha integratsiya qilishi kerak edi;
Oliy ta’lim vazirligi oliy ta’lim muassasalarida oʻqish haqidagi ma’lumotlarni 2026-yil 1-avgustgacha toʻliq raqamlashtirishi kerak edi.
Soʻnggi muddat ushbu material chop etilgan vaqtda allaqachon oʻtgan. Biroq vazifa toʻliq bajarilganini tasdiqlovchi ma’lumotlarni ochiq manbalardan topishning imkoni boʻlmadi.
Kontekst
«Mening pensiyam» — bir necha yildan beri davom etayotgan kengroq raqamlashtirish jarayonining bir qismi.
Xuddi shu farmondagi ma’lumotlarga koʻra, hozirning oʻzida yoshga doir pensiyalarning 62 foizi proaktiv tarzda, ya’ni fuqaro ariza bermasdan avtomatik ravishda tayinlanmoqda.
Shuningdek, ish haqi, pensiya va nafaqalarning 90 foizdan ortigʻi bank kartalariga oʻtkazib berilmoqda.
2025-yil may oyida prezident yoshga doir pensiyalarni toʻliq proaktiv tarzda tayinlash boʻyicha alohida qonunni ham imzolagan.
Unga koʻra, fuqaro pensiya yoshiga yetgan kunning oʻzida pensiya avtomatik ravishda tayinlanishi kerak.
Raqamlashtirish shtatlar qisqarishi bilan ham bevosita bogʻliq.
Soʻnggi ikki yil ichida Gʻaznachilik xizmati qoʻmitasi va Pensiya jamgʻarmasi xodimlari soni 1 940 shtat birligiga yoki 45 foizga qisqartirilgan.
2027-yil 1-yanvardan esa ushbu ikki tuzilmaning tuman va shahar boʻlimlari butunlay tugatiladi. Ularning oʻrniga hududlarda 1–3 nafar xodim ishlaydigan ixcham ofislar qoladi.
2026-yil iyul oyida hukumat jamgʻarib boriladigan pensiya tizimini isloh qilish boʻyicha ham alohida takliflarni taqdim etdi.
Buni «Mening pensiyam» xizmati bilan adashtirmaslik kerak.
Hozirda jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻiga ish haqining 0,1 foizi oʻtkaziladi.
Kursiv Uzbekistan yozishicha, yangi taklifga koʻra, ish haqi 7,6 mln soʻmgacha boʻlgan fuqaro ixtiyoriy ravishda 5 foiz ajratishi, davlat esa qoʻshimcha ravishda yana 2,5 foiz toʻlab berishi mumkin.
Hozircha bu faqat taklif boʻlib, qabul qilingan norma emas.
Bu kelajakdagi pensionerlar uchun nimani anglatadi?
Xizmatning eng katta amaliy foydasi — fuqaro oʻz ma’lumotlaridagi xatoni pensiya tayinlanishidan oldin koʻrishi mumkin boʻladi.
Aks holda xato aynan pensiya tayinlanayotgan vaqtda aniqlansa, uni tuzatish koʻproq vaqt talab qilishi mumkin.
Elektron mehnat daftarchasi va mehnat staji haqidagi ma’lumotlarni hozirning oʻzida Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali tekshirish mumkin.
Shuning uchun xatolarni aniqlash va tuzatish uchun dekabrni kutish shart emas.
Shu bilan birga, bir qator savollar hozircha ochiq qolmoqda.
Masalan, 1-dekabrgacha ayrim idoralar barcha ma’lumotlarni toʻliq raqamlashtirib va tizimga uzatib ulgurmasa nima boʻlishi noma’lum.
Xususan, oliy ta’lim muassasalarida oʻqilgan davr haqidagi ma’lumotlar bilan bogʻliq holat shunday savollardan biri.
Bundan tashqari, agar xizmat notoʻgʻri hisob-kitob koʻrsatsa, xatoni tuzatish tartibi ham hozircha ommaga aniq tushuntirilmagan: fuqaro qayerga murojaat qilishi va muammo qancha muddatda hal etilishi ochiq qolmoqda.
Xizmat kutilgan natijani bergan-bermaganining asosiy mezoni uning 1-dekabr kuni ishga tushganining oʻzi emas.
Asosiy savol — dastlabki hisob-kitob keyinchalik fuqaro real pensiyaga chiqqanida tayinlanadigan summa bilan qanchalik mos kelishi va tafovut aniqlansa, uni tuzatish qanchalik oson boʻlishidir.
Hujjatlar
Prezidentning 2025-yil 26-iyundagi PF-105-son Farmoni — «Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Gʻaznachilik xizmati qoʻmitasi hamda Byudjetdan tashqari Pensiya jamgʻarmasi tomonidan zamonaviy xizmatlarni joriy etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida».
1993-yilda qabul qilingan «Fuqarolarning davlat pensiya ta’minoti toʻgʻrisida»gi Qonun — pensiya yoshi va mehnat staji boʻyicha amaldagi talablar.